Live Live

VIDEO | Extra zonnebrand smeren of insuline spuiten? UT onderzoekt mogelijkheden tattoos

Gepubliceerd: Maandag 15 april 2019 14:17

VIDEO | Extra zonnebrand smeren of insuline spuiten? UT onderzoekt mogelijkheden tattoos

Een tatoeage die aangeeft dat er weer zonnebrand gesmeerd moet worden. Of die waarschuwt dat de glucosebalans in het lijf is verstoord. David Fernandez Rivas is ervan overtuigd dat het zover gaat komen. Maar daarvoor is meer onderzoek én geld nodig. Met het congres 'The Future under our Skin' wil de UT-onderzoeker daar vaart in brengen.

Een kleine tatoeage op de arm die van kleur verandert als de zon iets te hard op de huid brandt en het hoog tijd is om weer wat zonnebrandolie te smeren. Hoe cool is dat? "Maar je kunt ook denken aan een tatoeage om te waarschuwen dat de bloedsuikerspiegel uit balans raakt", zegt David Fernandez Rivas, onderzoeker aan de Universiteit Twente. "Het lichaam geeft nu al allerlei signalen af. Zoals de kleur op de wangen die je krijgt als je verliefd bent. Wij zoeken naar manieren om die signalen te versterken."

Hoeveel aangenamer en makkelijker zou dat ons leven niet maken. Maar dat is nog niet alles. Want hoe geweldig zou het zijn als bijvoorbeeld insulinespuiten geen naald meer nodig hebben? "De huid is primair een beschermlaag. Die laat niet alles door. Dat hebben we in de loop der eeuwen opgelost door spuiten met naalden te gebruiken. Maar die vormen biologisch gevaarlijk afval en een risico op besmettingen bij verkeerd prikken. Alleen daarom al moeten we er vanaf", zegt Fernandez Rivas.

Laser
Dat is waar de geboren Cubaan al een paar jaar mee bezig is: het ontwikkelen van naadloze injectoren. Heel simpel gezegd gaat het idee uit van een laser, die een vloeistof zo verandert dat die als een minieme straal door de huid heen wordt gespoten. Via een spin-off van de UT, het bedrijf InkBeams, werkt Fernandez Rivas aan een eenvoudig, handzaam apparaat in de vorm van een flinke pen. Waarmee iedereen zelf een tatoeage kan zetten. "En ook zelf weer eenvoudig kan weghalen."

De tijd lijkt er rijp voor. Tatoeages beginnen zo langzamerhand 'normaal' te worden. "Al zit er nog steeds een stigma op. Niet iedereen is er klaar voor, maar het aantal tattoos neemt wel snel toe. In Amerika heeft een op de vier mannen er al een. En de mogelijkheden die ze bieden, zijn groot. Cleoapatra had er al een. En weet je dat ze bij ijsman Ötzi, de oudste menselijke mummie die in Europa is gevonden, ook tatoeages hebben ontdekt? Er zijn heel interessante onderzoeken op internet te vinden over welk doel die hebben gehad." Een van de theorieën is dat ze werden gebruikt als behandeling tegen artrose bij de man die zo'n 5.300 jaar geleden leefde.

‘Medisch’ tatoeëren
Het 'medisch' tatoeëren is ook niet nieuw. Het wordt onder meer gebruikt bij reconstructie van een borst na een operatie of als camouflage bij huidziektes. En het zal, zo verwacht Fernandez Rivas, ook niet bij een tatoeage blijven. Het onderhuids aanbrengen van super kleine computerchips begint ook voet aan de grond te krijgen. “Er zijn al bedrijven in Amerika en Zweden die chips injecteren in de huid van hun medewerkers, waarmee die onder meer deuren kunnen openen."

En dan komt de ethica om de hoek kijken. Gaat het bijvoorbeeld te ver als je als ouder, om bijvoorbeeld ontvoeringen tegen te gaan, een chip laat aanbrengen in de arm van je kind zodat je altijd precies kunt zien waar het uithangt? "En niet iedereen zal het fijn vinden als je aan een tatoeage op de arm kunt zien dat hij of zij diabeticus is", zegt Fernandez Rivas.

In het laboratorium werkt de in Enschede ontwikkelde naaldloze methode al, zegt Fernandez Rivas. Maar dat is nog niet genoeg. Want de huid is een lastig ding. Zoveel mensen, zoveel types, lijkt het wel. Dat maakt het vinden van een 'universele' methode nogal ingewikkeld, zegt de UT-onderzoeker. "De huidige injectiemethoden zijn niet heel effectief. Ongeveer de helft van de stoffen komt niet door de huid. Dat is op dit moment ook een van onze grote problemen: hoe zorgen we ervoor dat er niets verloren gaat?"

Bijeenkomst
Daarvoor is meer onderzoek en dus meer geld nodig. Er is al een crowdfunding-actie. Met name gericht op de ontwikkeling van naaldvrije injectoren voor diabetespatiënten (zie www.steunutwente.nl). Maar die loopt nog niet heel hard. Een andere manier is het vormen van een samenwerkingsverband, om de kans op substantiële subsidies en fondsen te vergroten.

Mede daarom wordt donderdag 18 april in het DesignLab van de UT 'The Future under our Skin' gehouden. Die middag komt er een keur aan experts uit het bedrijfsleven en de (medische) wetenschap én tattoo-artiesten bij elkaar om over de mogelijkheden te praten. Fernandez Rivas hoopt dat het leidt tot meer gezamenlijk onderzoek en de vorming van een consortium.

Maar dat is niet alles. Vanaf 18.00 uur is er een voor iedereen toegankelijk open forum. Met bijzondere demonstraties en een tattoohow, maar ook met ruimte voor discussie. "Wat als we straks technisch zover zijn?", vraagt Fernandez Rivas zich hardop af. "Hoe ver willen we dan gaan? Wat heeft de maatschappij nodig en wat zijn de mensen bereid om te accepteren?"

Zie voor het programma en deelnemers aan de bijeenkomst 'The Future under our Skin': utwente.nl.

© Newsroom Enschede, de samenwerking tussen TC Tubantia en 1Twente Enschede, foto: Emiel Muijderman

Deel deze pagina: